Iedereen fotografeert de ‘postuurkes’ voor de gevel van Rozeke (80): “Ik krijg veel complimenten... Maar één buurvrouw probeert te saboteren”

Iedereen fotografeert de 'postuurkes' voor de gevel van Rozeke (80): "Ik krijg veel complimenten... Maar één buurvrouw probeert te saboteren"

Wie op een zomerse ochtend langs de Haverwerf in Mechelen kuiert, kan niet naast de kleurrijke wereld van Rozeke Van Roye kijken. Op de vensterbank en voor de voordeur van haar huurhuis prijkt een verzameling beeldjes die al een kwart eeuw lang passanten doet stilstaan, glimlachen en naar hun gsm grijpen. De tachtigjarige Rozeke, geboren en getogen in Vilvoorde maar al dertig jaar een trouwe bewoonster van de Haverwerf, is ondertussen een begrip in de buurt. En met het WK voetbal in volle gang pronken haar 'postuurkes' in rood, geel en zwart, klaar om de Rode Duivels aan te moedigen.

Van één beeldje tot een wereldberoemde collectie

Het begon allemaal onschuldig, zoals de mooiste tradities dat doen. Ongeveer vijfentwintig jaar geleden kocht Rozeke een kleine sculptuur van een bompaatje en bommaatje aan een tafeltje, en ze zette ze buiten voor haar deur om de straat wat gezelliger te maken. Ze had er zelf niet veel bij nagedacht, maar de reactie van voorbijgangers liet niet lang op zich wachten. Mensen bleven staan, keken glimlachend naar de beeldjes en haalden hun camera boven. Voor Rozeke was dat het signaal dat ze wachtte. Als de buurt blij werd van één beeldje, wat zou er dan gebeuren met twee, drie of tien?

Intussen is haar collectie uitgegroeid tot een eclectisch gezelschap van figuren dat al even gevarieerd is als de vrouw zelf. Naast het originele koppeltje aan hun tafeltje staan er dwergen en een Sneeuwwitje, een heks, baby's en porseleinen poppen. Achter het raam kijkt Opsinjoorke de wereld in, een cadeau van wijlen stadsgids Rudi De Mets. "Hij was al ziek toen hij mij die gaf," herinnert Rozeke zich met een weemoedige glimlach. "Hij was zo'n toffe pee, net zoals zijn collega Ferre. Dat beeldje betekent veel voor mij, juist omdat het van hem komt." Veel van haar figuren zijn overigens geschonken door mensen uit de buurt of door vreemden die haar verhaal kenden. De collectie is dus ook een tastbare herinnering aan de mensen die in haar leven zijn gepasseerd.

Opvallend is bovendien hoe internationaal de interesse is. Rozeke schat dat haar 'postuurkes' in fotoalbums over de hele wereld te vinden zijn. Toeristen die de historische Haverwerf bezoeken, struikelen regelmatig over haar creatie en schieten er gretig foto's van. Met kerst draagt de collectie feestelijke kledij, met Pasen verschijnen er eieren en hazen, en nu, met het WK in volle gang, domineren de nationale kleuren het straatje. "Dat is nu met die voetbal," lacht Rozeke wanneer een voorbijganger zijn telefoon bovenhaalt om een foto te schieten. Ze groet hem hartelijk, net zoals ze iedereen groet die haar pad kruist.

Een dagelijkse routine met een zware rugzak

Wat van buitenaf als een vrolijk en zorgeloos hobby lijkt, vraagt van Rozeke toch een dagelijkse inspanning die niet onderschat mag worden. Elke ochtend, als het weer het toelaat, sjouwt ze haar beelden en plantjes naar buiten, een klusje dat telkens zo'n twintig minuten in beslag neemt. Elke avond haalt ze alles weer naar binnen. Dat doet ze niet zomaar voor haar plezier, maar ook uit noodzaak. Wie de Haverwerf kent, weet dat het er niet altijd rustiger aan toe gaat dan op andere plaatsen in de stad. Twee sierpoompjes met pot en al werden ooit midden op de dag meegenomen, samen met een knikkend figuurtje dat normaal gezien zijn plaatsje voor het raam had. Rozeke doet het met de glimlach, maar het vreet ook aan haar. Tegelijk zegt ze dat de positieve reacties haar rechtop houden, zeker nu haar man en zij al jaren met hun beiden door het leven gaan in dit huurhuis dat ze al drie decennia hun thuis noemen.

Bovendien draagt haar verhaal een zwaar verleden mee. Rozeke heeft in haar leven veel meegemaakt, en de beeldjes zijn voor haar ook een manier om vreugde te delen die ze zelf soms moeilijk kon vinden. Dat het buiten plaatsen van de figuren haar elke dag opnieuw met bewoners en bezoekers in contact brengt, is dan ook geen toeval. Het is haar manier om verbinding te maken met de wereld rondom haar.

Buren, politie en een advocaat

Toch loopt niet alles rozengeur en maneschijn aan de Haverwerf. Want achter de kleurrijke gevel schuilt ook een burenconflict dat al een tijdlang aansleept. Niet iedereen in de straat is even enthousiast over de collectie van Rozeke, en één buurvrouw in het bijzonder doet er alles aan om haar hobby te dwarsbomen. De situatie liep op een bepaald moment zo hoog op dat er zelfs politie aan te pas kwam, en ook een advocaat werd ingeschakeld. Rozeke praat er met een mengeling van verdriet en vastberadenheid over. Ze begrijpt niet goed waarom iemand zoiets als haar beeldjes, die zoveel mensen blij maken, als een probleem zou ervaren. "Ik krijg van overal complimenten," zegt ze, "maar die ene buurvrouw probeert te saboteren." Ze laat het er niet bij liggen en blijft haar ding doen, elke ochtend opnieuw.

Voor de Mechelaars die de Haverwerf regelmatig bezoeken of er doorlopen, is Rozeke allang meer dan gewoon een bewoonster met een aparte hobby. Ze is een stukje van de ziel van de wijk, een constante in een snel veranderende stad. Haar accent, haar hartelijke groeten naar fietsers en wandelaars, haar opmerking richting een iets te dicht passerende wielrijder dat hij op haar tenen moest letten, alles past bij een vrouw die de straat als haar verlengde huiskamer beschouwt.

De beeldjes blijven staan

Rozeke denkt er voorlopig niet aan om te stoppen. Zolang haar gezondheid het toelaat, zullen de beeldjes elke ochtend hun plaatsje voor de deur innemen. Met het WK nog volop bezig hopen ze mee op een mooie prestatie van de Rode Duivels. Na het toernooi zal de collectie ongetwijfeld een nieuw thema krijgen, passend bij het seizoen of de gelegenheid. En de voorbijgangers, de toeristen en de buren die wél fan zijn, zullen blijven stilstaan, fotograferen en glimlachen.

Voor wie Mechelen wil ontdekken buiten de bekende plekken, is een wandeling langs de Haverwerf met een blik op de gevel van Rozeke Van Roye zeker de moeite waard. Haar 'postuurkes' vertellen een verhaal dat groter is dan de beeldjes zelf, een verhaal van doorzettingsvermogen, verbondenheid en de simpele overtuiging dat een beetje kleur in de straat de wereld een stukje beter maakt.