"Na 15 jaar al 15 miljoen euro verlies": oppositie en stadsbestuur niet eens over verhuisplannen stadskantoren
Het debat over de toekomst van de Mechelse stadskantoren laait opnieuw hoog op. Terwijl het stadsbestuur volop de plannen uitwerkt om in 2028 te verhuizen naar een gloednieuw administratief centrum in de stationsbuurt, trekt de oppositie aan de noodrem. Cd&v Mechelen waarschuwt dat de Mechelaar op lange termijn de rekening gepresenteerd krijgt voor een operatie die nu misschien mooi op papier staat, maar financieel een tijdbom zou zijn.
Een verkoopplan dat cd&v zorgen baart
De kern van het conflict draait om een zogenaamde sale-and-lease-backoperatie. Het stadsbestuur wil de huidige kantoorgebouwen, waaronder het Huis van de Mechelaar en het Sociaal Huis, verkopen voor een totaalbedrag van 18,3 miljoen euro. Met die opbrengst worden de boeken op korte termijn opgekuist. Vervolgens trekt de stad met 645 personeelsleden in bij een nieuw stadskantoor in de stationsomgeving, waar ze huur zal betalen. Het plan leek aanvankelijk een slimme financiële zet, maar cd&v-raadslid Karl Lauwers heeft de cijfers grondig doorgelicht en trekt een verontrustende conclusie.
"Vanaf 2028 en 2029 staan er jaarlijkse huurlasten van twee à drie miljoen euro ingeschreven in de meerjarenbegroting", legt Lauwers uit. "Dat betekent dat na amper negen jaar huren de volledige verkoopwinst van de huidige gebouwen is verdampt. Reken je door tot vijftien jaar, wat overeenkomt met de volgende bestuursperiode, dan loopt het verlies door indexatie al snel op tot vijftien miljoen euro." Bovendien trekt Lauwers een historische vergelijking die pijnlijk treft: hij verwijst naar de sale-and-lease-backoperaties die Guy Verhofstadt als premier lanceerde op federaal niveau, een beleid dat achteraf door vrijwel iedereen als een financieel debacle werd beschouwd. Volgens cd&v herhaalt het Mechelse stadsbestuur nu exact dezelfde fout, maar dan op lokale schaal.
Opvallend is ook de berekening die de partij maakte op basis van een alternatief scenario. Als de stad ervoor zou kiezen om een nieuw gebouw aan te kopen in plaats van te huren, en dit wordt vergeleken met gelijkaardige projecten in steden als Leuven, dan kom je nog altijd op een verlies van zo'n twaalf miljoen euro. Het zijn cijfers die de oppositie niet zomaar naast zich neerlegt. Raadslid Stefaan Deleus voegt daar bovendien een kritische noot aan toe over de bewering dat de huidige kantoren verouderd zijn. "Eén van die gebouwen werd nog in 2017 grondig gerenoveerd. Dat doet toch de wenkbrauwen fronsen als men nu zegt dat ze aan vervanging toe zijn."
Versnippering of juist herkenbaarheid?
Naast de financiële bezwaren klinkt er ook inhoudelijke kritiek op de plannen. Het stadsbestuur argumenteert dat het samenvoegen van alle stadsdiensten onder één dak de efficiëntie verhoogt en synergiën oplevert. Cd&v-raadslid Nicole Van Dessel, die actief vrijwilligerswerk verricht bij het Sociaal Huis, zet vraagtekens bij dat argument. Zij wijst erop dat het Huis van de Mechelaar en het Sociaal Huis vandaag zeer herkenbare en toegankelijke ankerpunten zijn voor de Mechelaars die er hun weg naartoe weten te vinden.
"De huidige loketten zijn vertrouwd voor de inwoners", zegt Van Dessel. "De dienstverlening en de doelgroepen van de verschillende stadsdiensten zijn ook fundamenteel anders. Het feit dat je ze geografisch samenbrengt, wil niet automatisch zeggen dat de dienstverlening verbetert. Integendeel, het risico bestaat dat je net drempels ophoogt voor mensen die nu vlot hun weg vinden." Tegelijk vraagt ze zich af wat er concreet met de vrijgekomen gebouwen zal gebeuren en of die verkoop werkelijk in het belang van de stad en haar bewoners is. Intussen klinkt de boodschap van de drie cd&v-kopstukken, die symbolisch poseerden voor het Huis van de Mechelaar, bijzonder duidelijk: verkoop? Niet zolang zij iets te zeggen hebben.
Somers verdedigt de keuze
Burgemeester Bart Somers van Voor Mechelen laat zich door de kritiek niet van zijn stuk brengen. Volgens hem is de keuze voor een nieuw, modern stadskantoor in de stationsomgeving weldoordacht en in het voordeel van zowel het personeel als de Mechelse burger. "We investeren in betere werkomstandigheden voor onze medewerkers en in een hedendaagse, kwaliteitsvolle dienstverlening", klinkt het bij het stadsbestuur. De huidige versnippering over meerdere locaties zorgt volgens de burgemeester voor inefficiëntie en hogere operationele kosten op lange termijn.
Ondertussen wijst het stadsbestuur er ook op dat de opbrengst van de verkopen niet zomaar verdwijnt, maar strategisch wordt ingezet. De stationsomgeving is bovendien een prioritaire ontwikkelingszone voor Mechelen, en de aanwezigheid van een groot stadskantoor op die locatie past in de bredere stadsvernieuwingsvisie. Toch erkent ook het bestuur dat de discussie over de juiste aanpak legitiem is. De gemeenteraad besprak de plannen in het kader van de jaarrekening, en dat debat is duidelijk nog lang niet gesloten.
Wat nu?
De beslissing om in 2028 effectief de stap te zetten naar het nieuwe administratieve centrum hangt nog af van verdere onderhandelingen en goedkeuringen. Cd&v maakt duidelijk dat het de druk zal blijven opvoeren en de financiële gevolgen van de plannen scherp in de gaten houdt. Voor de Mechelaar staat er veel op het spel, want de keuze die nu wordt gemaakt, zal de stadsbegroting nog decennialang beïnvloeden. De komende maanden zullen dan ook cruciaal zijn: worden de verkoopplannen voor het Huis van de Mechelaar en het Sociaal Huis definitief bekrachtigd, of dwingt de oppositie het bestuur tot een koerswijziging? Één ding is zeker: het debat over de toekomst van de Mechelse stadskantoren is pas echt begonnen.